معرفت ادیان، سال 1397، جلد نهم، شماره سوم، پیاپی 35، تابستان, صفحهها 123-141
آیین زرتشت: شریعتمحور یا شریعتگریز؟
نوع مقاله:
پژوهشی
نویسندگان:
✍️ سیدمحمد حاجتی شورکی
/ دانشجوي دكتري اديان و عرفان، مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني / m.hajati@qom.ac.ir
/ دانشجوي دكتري اديان و عرفان، مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني / m.hajati@qom.ac.ir چکیده:
جعل احکام و قوانین در ادیان، مقدمهی رسیدن به تکامل و سعادت ابدی است. لازمهی وصول به این مقصد، این است که خدای جهان آفرین و آگاه به مصالح انسانی، احکام الهی را از طریق پیامبران به بشر رسانده باشد. در گاهان (=گات ها) منسوب به زرتشت پیامبر و تنها متن آسمانی نزد زرتشتیان، سخنی از شریعت نیامده است؛ بلکه بیشترِ مباحث فقهی و حقوقی، در وندیداد اوستا و سایر متون دینی زرتشتیان آمده است. شریعت زرتشتی در دوره های مختلف دچار تغییر و تبدیل شده است و به تصریح موبدان زرتشتی، این امر ـ یعنی تغییر و حذف برخی احکام حقوقی و شرعی ـ همچنان ادامه دارد. منشأ این همه دگرگونی در احکام و قوانین تا به امروز، بدین سبب بوده است که این امور ساخته و پرداخته بشر بوده اند، نه وحی و کلام الهی. مقالهی حاضر نخست به توصیف شریعت و مباحث مرتبط با آن در آیین زرتشت پرداخته و ادامهی مباحث به تحلیل و بررسی مباحث مطرح شده اختصاص یافته است.
کلمات کلیدی:
Article data in English (انگلیسی)
Title:
Zoroastrianism, a Law-Based or a Law-Crossed
Abstract:
Making rules and regulations in religions is the introduction to eternal perfection and prosperity. Achieving this destination, the All-Creator and All-knowing God should send His rules to the human being through the prophets. Gathas, an attributed Book to Zoroaster and the only heavenly Book of Zoroastrians, does not speak about law "Sharia"; But most of the juridical and legal issues are mentioned in the Avesta Vindhid and other Zoroastrian scriptures. Zoroastrian Sharia has changed in different periods, and as the Zoroastrian priests have said, this issue - changing and removing of some legal rules - is still ongoing. The reason of these ongoing changes is that, these rules and laws are man-made, not the revelation or the divine word. Explaining the Sharia and its relevant issues in Zoroastrianism, this paper analyzes the topic in details.
References:
References:
- اوستا، با ترجمه جلیل دوستخواه.
- اون والا، مانک رستم، 1922م، روایات داراب هرمزد، بمبئی، بینا.
- بهار، مهرداد، 1376، پژوهشی در اساطیر ایران، تهران، آگاه.
- بویس، مری، 1376، تاریخ کیش زرتشت، جاول، ترجمه: همایون صنعتیزاده، چ دوم، تهران، توس.
- پاکتچی، احمد، 1386، مایههای فلسفی در میراث ایران باستان، تهران، دانشگاه امام صادق.
- تفضلی، احمد، 1376، تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام، بهکوشش: ژاله آموزگار، تهران، سخن.
- جعفری، محمدتقی، 1385، فلسفه دین، تهران، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
- جوادی آملی، عبدالله، 1372، شريعت در آينه معرفت، تهران، مرکز نشر فرهنگي رجاء.
- چوکسی، جمشید کرشاسپ، 1381، ستيز و سازش: زرتشتيان مغلوب و مسلمانان غالب در جامعه ايران نخستين سدههاي اسلامي، ترجمه: نادر ميرسعيدي، تهران، ققنوس.
- حاجیزاده، یدالله، 1392، تعامل اعراب مسلمان و ایرانیان در فتوحات اسلامی، تهران، سازمان تبلیغات اسلامی.
- حسینی (آصف)، سیدحسن، 1384، «درجات گناه، تاوان و پتت در دین زرتشتی»، هفت آسمان، ش28، ص187-224.
- خورشیدیان، اردشیر، 1386، پاسخ به پرسشهای دینی زرتشتیان، چ دوم، تهران، فروهر.
- ـــــ ، 1393، دهش فرهنگی یا لرک مینوی، تهران، فروهر،
- دارمستتر، جیمس، 1382، تفسیر اوستا، ترجمه: موسی جوان، تهران، دنیای کتاب.
- ـــــ ، 1382، مجموعه قوانین زردشت یا وندیداد اوستا، ترجمه: موسی جوان، تهران، دنیای کتاب.
- رضائی باغ بیدی، حسن (مترجم)، 1384، روایت آذر فرنبغ فرخزادان، تهران، مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.
- رضی، هاشم، 1381، دانشنامه ایران باستان، تهران، سخن.
- ـــــ ، 1385، وندیداد: ترجمه، پژوهش، شروح و واژهنامهها، تهران، بهجت.
- سروش پور، پدرام، پاسخ به اتهامات، http://pedramsoroushpoor.blogfa.com، 29/ 7/ 1394.
- ـــــ ، پدرام، گاتها کتاب آسمانی زرتشتیان، http://pedramsoroushpoor.blogfa.com، 19/7/1390.
- صفای اصفهانی، نزهت(مترجم)، 1376، روایت اِمید اَشَوَهیشتان، تهران، مرکز.
- فضیلت، فریدون (مترجم)، 1384، دینکرد سوم، دفتردوم، تهران، مهرآیین.
- کریستن سن، آرتور، 1372، ایران در زمان ساسانیان، ترجمه: رشید یاسمی، چ هشتم، تهران، دنیای کتاب.
- ـــــ ، 1374، وضع ملت و دولت و دربار در دوره شاهنشاهی ساسانیان، ترجمه مجتبی مینوی، چ دوم، تهران، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
- مزداپور، کتایون و همکاران، 1394، ادیان و مذاهب در ایران باستان، تهران، سمت.
- مزداپور، کتایون، 1369، ترجمه شایست ناشایست، تهران، موسسسه مطالعات وتحقیقات فرهنگی.
- ـــــ ، 1384، «میراث زرتشت، پیام آور راستی»، هفت آسمان، ش29، ص9-24.
- ـــــ ، 1391، چند سخن، تهران، فروهر.
- ـــــ ، 1382، زرتشتیان (از ایران چه می دانم)، تهران، دفتر پژوهشهای فرهنگی.
- معین، محمد، 1360، فرهنگ فارسي، تهران، اميرکبير.
- مهر، فرهنگ، 1374، دیدی نو از دینی کهن، چ سوم، تهران، جامی.
- موله، ماریان، 1372، ایران باستان، ترجمه: ژاله آموزگار، تهران، توس.
- میرفخرایی، مهشید (مترجم)، 1367، روایت پهلوی، تهران، موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
- میستری، خجسته، 1391، «دین زردشت در جهان امروز»، در: سیری در ادیان جهان، ترجمه: عبدالعلی براتی، تهران، ققنوس.
- نیکنام، کوروش، 1381، «زرتشتیان ایران»، مطالعات ملی، ش13، ص147-185.
- Dhabhar, E.B.N.(ed), Saddar nasr and saddar bundehesh, the Trustees of the parsee punchayet funds and properties, Bombay, 1909.
شیوه ارجاع به این مقاله:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
حاجتی شورکی، سیدمحمد، نقوی، حسین. (1397) آیین زرتشت: شریعتمحور یا شریعتگریز؟. فصلنامه معرفت ادیان، 9(3)، 123-141
سیدمحمد حاجتی شورکی؛ حسین نقوی."آیین زرتشت: شریعتمحور یا شریعتگریز؟". فصلنامه معرفت ادیان، 9، 3، 1397، 123-141
حاجتی شورکی، سیدمحمد، نقوی، حسین.(1397) 'آیین زرتشت: شریعتمحور یا شریعتگریز؟'، فصلنامه معرفت ادیان، 9(3), pp. 123-141
