A Behavioral Reading of the Verse of "the Wish for Death" (Q 62:6) Concerning the Jews within the Theoretical Framework of Olson's Collective Action Theory*
/ Assistant Professor, Department of Theology and Islamic Studies, Imam Reza International University, Mashhad, Iran / firoozi@imamreza.ac.irچکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
- قرآن کریم.
- نهج البلاغه.
- ابنسیده، علیبناسماعیل (۱۴۲۱ق). المحکم والمحیط الاعظم. بیروت: دار الکتب العلمیه.
- ابنمنظور، محمدبنمکرم (بیتا). لسان العرب. بیروت: دار الفکر.
- امین، نصرتبیگم (بیتا). مخزن العرفان. تهران: نهضت زنان مسلمان.
- بیضاوی، عبداللهبنعمر (۱۴۱۸ق). انوار التنزیل واسرار التأویل. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
- ثعلبی، احمدبنمحمد (۱۴۲۲ق). الکشف والبیان. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
- حسینی خامنهای، سیدعلی (۱۴۰۱). تفسیر سورة جمعه. تهران: انتشارات انقلاب اسلامی.
- حکمت، مهری؛ کهساری، رضا و طاهری آکردی، محمدحسین (۱۴۰۲). ریشهها و عوامل انحطاط اخلاقی یهود از منظر قرآن کریم. معرفت ادیان، ۱۴(۳)، ۳۹ـ۵۸.
- حویزی، عبدعلیبنجمعه (1373). تفسیر نور الثقلین. قم: اسماعیلیان.
- راغب اصفهانی، حسینبنمحمد (۱۳۷۴). ترجمه و تحقیق مفردات الفاظ قرآن با تفسیر لغوی و ادبی قرآن. تهران: مرتضوی.
- راغب اصفهانی، حسینبنمحمد (۱۴۱۲ق). مفردات الفاظ القرآن. بیروت: دار الشامیه.
- زحیلی، وهبه (۱۴۱۸ق). التفسیر المنیر فی العقیدة والشریعة والمنهج. بیروت: دار الفکر المعاصر.
- سید قطب (۱۴۰۸ق). فی ضلال القرآن. بیروت: دار الشروق.
- سیوطی، عبدالرحمنبنابیبکر (۱۴۰۴ق). الدر المنثور فی التفسیر بالمأثور. قم: مکتبة آیة الله العظمی المرعشی النجفی.
- طباطبائی، سیدمحمدحسین (۱۳۷۸). تفسیر المیزان. ترجمة سیدمحمدباقر موسوی همدانی. قم: جامعة مدرسین حوزة علمیة قم، دفتر انتشارات اسلامی.
- طبرسی، فضلبنحسن (۱۳۷۷). جوامع الجامع. مشهد: بنیاد پژوهشهای اسلامی.
- طبرسی، فضلبنحسن (بیتا). ترجمة تفسیر مجمع البیان. تهران: فراهانی.
- طبری، محمدبنجریربنیزید (۱۴2۲ق). تفسیر طبری. بیروت: دار المعرفه.
- طریحی، فخرالدینبنمحمد (۱۳۷۵). مجمع البحرین. تهران: مرتضوی.
- طنطاوی، محمد سید (۱۹۹۷م). التفسیر الوسیط للقرآن الکریم. قاهره: نهضة مصر.
- طوسی، محمدبنحسن (۱۴۱۳ق). التبیان فی تفسیر القرآن. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
- عبده، محمد (۱۴۲۷ق). الاعمال الکامله. مصر: دار الشروق.
- فخاری، علیرضا و ابراهیمی، لیلا (۱۳۹۴). نقد و بررسی ادعای برتری یهود بر سایر ملل از منظر قرآن کریم. آموزههای قرآنی، 12(۲۱)، ۷۹ـ۹۸.
- فراتی، معصومه و لطفی، محمدمهدی (۱۳۹۷). تحلیل قرآنشناختی خودبرتربینی یهود. مفتاح (مطالعات تفسیری و معناشناختی قرآنی)، 2(4)، ۱۰۱ـ۱۱۹.
- فقیهی، فضلالرحمن (۲۰۱۹م). برتریجویی قومی؛ در آیینۀ تاریخ و قرآن کریم. سایت المفلحون. (۱۵ نوامبر). قابل دسترس در: https://almoflihun.com/bartare-qawme/amp/?utm_source=chatgpt.com. تاریخ دسترسی: آذرماه 1404.
- فیض کاشانی، محمدبنشاهمرتضی (۱۳۷۳). تفسیر الصافی. تهران: مکتبة الصدر.
- قاسمی، جمالالدین (۱۴۱۸ق). محاسن التأویل. بیروت: دار الکتب العلمیه.
- قاسمی، سلمان (۱۳۸۹). ردپای سامری: انحرافات اجتماعی در شخصیت قومی یهود. اصفهان: کیاراد.
- قرائتی، محسن (۱۳۸۸). تفسیر نور. تهران: مرکز فرهنگی درسهایی از قرآن.
- قرشی، علیاکبر (۱۳۷۱). قاموس قرآن. تهران: دار الکتب اسلامیه.
- قرشی، علیاکبر (۱۳۷۷). تفسیر احسن الحدیث. تهران: بنیاد بعثت.
- قرطبی، محمدبناحمد (۱۳۶۴). الجامع لاحکام القرآن. تهران: ناصرخسرو.
- کتاب مقدس (عهد عتیق) (۲۰۱۹م). کتاب دانیال نبی. ترجمة قدیم فارسی. تهران: انتشارات ایلام.
- کلینی، محمدبنیعقوب (۱۴۰۷ق). الکافی. تهران: دار الکتب الإسلامیه.
- مدرسی، محمدتقی (۱۳۷۷). تفسیر هدایت. مشهد: بنیاد پژوهشهای اسلامی.
- مراغی، احمد مصطفی (بیتا). تفسیر المراغی. بیروت: دار الفکر.
- مطهری، مرتضی (۱۴۴۵ق). فلسفة اخلاق. تهران: صدرا.
- معرفت، محمدهادی (۱۳۸۸). التمهید فی علوم القرآن. قم: مؤسسة فرهنگی انتشاراتی التمهید.
- مغنیه، محمدجواد (۱۴۲۴ق). التفسیر الکاشف. تهران: دار الکتاب الاسلامی.
- مفید، محمدبنمحمد (۱۴۱۳ق). الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد. قم: مؤسسة آل البیت(ع).
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دار الکتب الاسلامیه.
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۹۰). پیام امام امیرالمؤمنین(ع). قم: مدرسة الامام علیبنابیطالب(ع).
- نیکدل، محمدجواد (1397). اخلاق یهودی: قوممحور یا بشریتمحور؟. معرفت ادیان، 9(2)، 57ـ72.
- Buchanan, James M. & Tullock, Gordon (1962). The Calculus of Consent: Logical Foundations of Constitutional Democracy. Indianapolis: Liberty fund.
- Buchanan, James M. (1975). The Limits of Liberty: Between Anarchy and Leviathan. Chicago: University of Chicago Press.
- Chaney, E. (2016). Religion and the rise and fall of Islamic science [Working paper]. Department of Economics. Cambridge MA: Harvard University.
- Coleman, James S. (1990). Foundations of Social Theory. Cambridge: Harvard University Press.
- Iannaccone, L. R. (1992). Sacrifice and stigma: Reducing free-riding in cults, communes, and other collectives. Journal of Political Economy, 100(2), 271-291.
- North, Douglass C. (1990). Institutions, Institutional Change and Economic Performance. Cambridge. UK: Cambridge University Press.
- Olson, Mancur (1965). The logic of collective action: Public goods and the theory of groups. Cambridge. Massachusetts: Harvard University Press.
- References
- The Holy Qur’an.
- Nahj al-Balāgha.
- Ibn Sidah, Ali ibn Ismail (2000 CE). Al-Muḥkam wa al-Muḥīṭ al-Aʿẓam. Beirut: Dar al-Kutub al-Ilmiyya.
- Ibn Manzur, Muhammad ibn Mukarram (n.d.). Lisān al-ʿArab. Beirut: Dar al-Fikr.
- Amin, Nusrat Begum (n.d.). Makhzan al-ʿIrfān. Tehran: Nahżat-e Zanān-e Mosalmān.
- Baydawi, Abdullah ibn Umar (1997 CE). Anwār al-Tanzīl wa Asrār al-Taʾwīl. Beirut: Dar Ihya al-Turath al-Arabi.
- Tha’labi, Ahmad ibn Muhammad (2001 CE). Al-Kashf wa al-Bayān. Beirut: Dar Ihya al-Turath al-Arabi.
- Hosseini Khamenei, Seyyed Ali (2022). Tafsīr-e Sūrat-e Jumuʿa. Tehran: Entesharat-e Enqelab-e Eslami.
- Hekmat, Mehri; Kahsari, Reza; and Taheri Akordi, Mohammad Hossein (2023). “The Roots and Factors of the Moral Degeneration of the Jews from the Perspective of the Holy Qur’an.” Ma’rifat-e Adyan, 14(3), 39–58.
- Huwayzi, Abd Ali ibn Jum’a (1994). Tafsīr Nūr al-Thaqalayn. Qom: Ismailian.
- Raghib Isfahani, Hussein ibn Muhammad (1995). Tarjomeh va Taḥqīq-e Mofradāt-e Alfāẓ-e Qurʾān. Tehran: Mortazavi.
- Raghib Isfahani, Hussein ibn Muhammad (1991 CE). Mufradāt Alfāẓ al-Qurʾān. Beirut: Dar al-Shamiyya.
- Zuhayli, Wahba (1997 CE). Al-Tafsīr al-Munīr fī al-ʿAqīda wa al-Sharīʿa wa al-Manhaj. Beirut: Dar al-Fikr al-Mu’asir.
- Sayyid Qutb (1987 CE). Fī Ẓilāl al-Qurʾān. Beirut: Dar al-Shuruq.
- Suyuti, Abd al-Rahman ibn Abi Bakr (1983 CE). Al-Durr al-Manthūr fī al-Tafsīr bi-al-Maʾthūr. Qom: Maktabat Ayatollah al-Uzma al-Mar’ashi al-Najafi.
- Tabatabai, Seyyed Mohammad Hossein (1999). Tafsīr al-Mīzān. Trans. Seyyed Mohammad Baqer Mousavi Hamadani. Qom: Society of Seminary Teachers of Qom, Islamic Publications Office.
- Tabarsi, Fazl ibn Hasan (1998). Jawāmiʿ al-Jāmiʿ. Mashhad: Islamic Research Foundation.
- Tabarsi, Fazl ibn Hasan (n.d.). Tarjomeh-ye Tafsīr-e Majmaʿ al-Bayān. Tehran: Farahani.
- Tabari, Muhammad ibn Jarir ibn Yazid (2001 CE). Tafsīr al-Ṭabarī. Beirut: Dar al-Ma’rifa.
- Tarihi, Fakhr al-Din ibn Muhammad (1996). Majmaʿ al-Baḥrayn. Tehran: Mortazavi.
- Tantawi, Muhammad Sayyid (1997 CE). Al-Tafsīr al-Wasīṭ lil-Qurʾān al-Karīm. Cairo: Nahdat Misr.
- Tusi, Muhammad ibn Hasan (1992 CE). Al-Tibyān fī Tafsīr al-Qurʾān. Beirut: Dar Ihya al-Turath al-Arabi.
- Abduh, Muhammad (2006 CE). Al-Aʿmāl al-Kāmila. Egypt: Dar al-Shuruq.
- Fakhari, Alireza, and Ebrahimi, Leila (2015). “A Critique and Examination of the Claim of Jewish Superiority over Other Nations from the Perspective of the Holy Qur’an.” Āmūzeh-hā-ye Qurʾānī, 12(21), 79–98.
- Farati, Masoumeh, and Lotfi, Mohammad Mahdi (2018). “A Qur’anic Analysis of Jewish Self-Superiority.” Miftāḥ (Qur’anic Exegetical and Semantic Studies), 2(4), 101–119.
- Faqihi, Fazl al-Rahman (2019 CE). “Ethnic Supremacism in the Mirror of History and the Holy Qur’an.” Al-Muflihun Website. (November 15). Available at: https://almoflihun.com/bartare-qawme/amp/. Accessed: December 2025.
- Feyz Kashani, Muhammad ibn Shah Murtada (1994). Tafsīr al-Ṣāfī. Tehran: Maktabat al-Sadr.
- Qasimi, Jamal al-Din (1997 CE). Maḥāsin al-Taʾwīl. Beirut: Dar al-Kutub al-Ilmiyya.
- Qasimi, Salman (2010). Radd-e Pāy-e Sāmerī: Enḥerāfāt-e Ejtemāʿī dar Shakhṣiyyat-e Qowmī-ye Yahūd. Isfahan: Kiarad.
- Qara’ati, Mohsen (2009). Tafsīr-e Nūr. Tehran: Cultural Center for Lessons from the Qur’an.
- Qurashi, Ali Akbar (1992). Qāmūs-e Qurʾān. Tehran: Dar al-Kutub al-Islamiyya.
- Qurashi, Ali Akbar (1998). Tafsīr Aḥsan al-Ḥadīth. Tehran: Bi’that Foundation.
- Qurtubi, Muhammad ibn Ahmad (1985). Al-Jāmiʿ li-Aḥkām al-Qurʾān. Tehran: Naser Khosrow.
- The Bible (Old Testament) (2019 CE). The Book of Daniel the Prophet. Old Persian Translation. Tehran: Ilam Publications.
- Kulini, Muhammad ibn Yaqub (1987 CE). Al-Kāfī. Tehran: Dar al-Kutub al-Islamiyya.
- Modarresi, Mohammad Taqi (1998). Tafsīr-e Hedāyat. Mashhad: Islamic Research Foundation.
- Maraghi, Ahmad Mustafa (n.d.). Tafsīr al-Marāghī. Beirut: Dar al-Fikr.
- Motahhari, Morteza (2023 CE). Falsafeh-ye Akhlāq. Tehran: Sadra.
- Ma’rifat, Mohammad Hadi (2009). Al-Tamhīd fī ʿUlūm al-Qurʾān. Qom: Al-Tamhid Cultural and Publishing Institute.
- Mughniyeh, Muhammad Jawad (2003 CE). Al-Tafsīr al-Kāshif. Tehran: Dar al-Kitab al-Islami.
- Mufid, Muhammad ibn Muhammad (1992 CE). Al-Irshād fī Maʿrifat Ḥujaj Allāh ʿalā al-ʿIbād. Qom: Mu’assasat Al al-Bayt.
- Makarem Shirazi, Naser (1995). Tafsīr-e Nemūneh. Tehran: Dar al-Kutub al-Islamiyya.
- Makarem Shirazi, Naser (2011). Payām-e Imam Amīr al-Muʾminīn. Qom: Madrasat al-Imam Ali ibn Abi Talib.
- Nikdel, Mohammad Jawad (2018). “Jewish Ethics: Ethnocentric or Humanity-Centered?” Ma’rifat-e Adyan, 9(2), 57–72.
Copyright © 2026 The Author(s). This article is published under the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
