Ma`rifat-e Adyan, Volume 14, Issue 3, No 55, Year 2026, Pages 129-146

    Analyzing Ashoi Foundations in the Ancient Avesta Authored by Abbas Sasanfar

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    Nayereh sadegi / PhD Student of the Philosophy of Education, Payam Noor University, Arak / 313sadegi@gmail.com
    ✍️ Rezaei / Associate Professor at the Educational Psychology Department, Payam Noor University / m-hrezaee@yahoo.com
    فائزه ناطقی / Assistant Professor of Curriculum, Islamic Azad University, Arak Branch / fn1345@gmail.com
    129-146 2026/08/16 2026/08/16 2026/08/16
    Abstract: 
    Reviewing the foundations of religions can show some new dimensions of the development of man’s thoughts as well as the influence and contributions of religions. The present research, which is fundamental in terms of purpose, has been carried out through library and descriptive-analytical methods and qualitative approach. The evaluations are done using wisdom, and the last edition of Behdini's belief foundations according to Khurshidians was examined in the translation of Avesta written by Sasanfar. The following conclusions were drawn: Not all the mentioned principles are doctrinal foundations. Sasanfar's report on ancient Avesta does not fully correspond with the view of the well-known Ashoi authors, and loyalty to the principles of translation is not confirmed by excessive reliance on knowledge, a flaw that reflects new ambiguities in Behdini. Sometimes Sasanfar's understanding seems to be in contrast with Zarathustra’s Gathas (Avestan hymns). The most important incompatibility is in believing in Ahura Mazdā and ignoring Ahriman. Zarathustra’s prophecy is not neither approved nor rejected. The lack of some of Ashoi's foundations in the Gathas weakens the impact of Ashvitrash's thoughts on the current Behdini.
    Keywords: 
    Ashoi
    Ashoi foundations
    ancient Avesta
    wisdom.
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :واکاوی بنیادهای اَشویی در اوستای کهن ساسانفر
    Abstract: 
    بازخوانی پایه های ادیان، زوایای جدیدی از رشد اندیشه‌ی بشری و تأثیر و تأثر ادیان را می نمایاند. این تحقیق که از نظر هدف بنیادی است با روش توصیفی ـ تحلیلی با رویکرد کیفی به مطالعه کتابخانه ای پرداخته است. خرد میزان داوری بوده و آخرین ویرایش بنیان های اعتقادی بهدینان به روایت خورشیدیان، در ترجمه‌ی اوستای ساسانفر بررسی شده و به این نتایج رسیده است: همه‌ی اصول ذکرشده، اعتقادی یا بنیاد عقیدتی نیستند. گزارش ساسانفر از اوستای کهن با دیدگاه نویسندگان بنام حوزه‌ی اشویی مطابقت کامل ندارد و در کنار زمزمه‌ی افراطی اعتماد به دانش، پایبندی به اصول ترجمه تأیید نمی شود؛ عیبی که ابهام های جدیدی در بهدینی منتشر می کند. گاه برداشت های ساسانفر در تضاد با چکامه های اَشوزرتشت به نظر می رسد. اوج ناسازگاری در باور به اهورامزدا و نادیده گرفتن اهریمن مشاهده می شود. نبوت اَشوزرتشت پذیرش یا رد نشده است. فقدان برخی از بنیادهای اشویی در گاتاها، اثر اندیشه‌ی اشوزرتشت بر بهدینی امروز را کم رنگ می نمایاند.
    Keywords: 
    خرد
    اوستای کهن
    بنیادهای اَشویی
    اشویی
    References: 
    • قرآن کريم، 1383، ترجمة مهدي الهي قمشه‌اي، چ چهارم، تهران، گلبان.
    • آذرگشسب، فيروز، 1384، گات‌ها سروده‌هاي زرتشت، تهران، فروهر.
    • آسانا، جاماسب و همکاران، 1391، متن‌هاي پهلوي، ترجمة سعيد عريان، تهران، علمي.
    • باقري، مهري، 1385، دين‌هاي ايران باستان، تهران، قطره.
    • بويس، مري، 1375، تاريخ کيش زرتشت: هخامنشیان، ترجمة همايون صنعتي‌زاده، تهران، توس.
    • ـــــ ، 1377، چکیده تاريخ کيش زرتشت، ترجمة همايون صنعتي‌زاده، تهران، توس.
    • ـــــ ، 1385، راهنماي اديان زنده، ترجمة عبدالرحيم گواهي، قم، بوستان کتاب.
    • ـــــ ، 1391، زردشتيان، باورها و آداب ديني آنها، ترجمة عسكر بهرامي، تهران، ققنوس.
    • پورداوود، ابراهيم، 1342، آناهيتا پنجاه گفتار پورداوود، تهران، اميركبير.
    • تفضلي، احمد و ژاله آموزگار، 1383، تاريخ ادبيات ايران پيش از اسلام، تهران، سخن.
    • تميمي آمدي، عبدالواحدبن محمد، 1366، غرر الحكم و درر الكلم، قم، دفتر تبليغات اسلامي.
    • جوادي آملي، عبدالله، 1372، شريعت در آينه معرفت، تهران، مرکز نشر فرهنگي رجاء.
    • حاجتي شورکي، سيدمحمد، 1398، شايست و ناشايست دين زرتشت، تهران، تراث.
    • ـــــ ، 1399، شايست و ناشايست دين زرتشت، تهران، تراث.
    • ـــــ و محمد جعفري، 1394، «بررسي تطبيقي امکان، ضرورت و کيفيت معاد در دين زرتشت و اسلام»، معرفت اديان، ش 24، ص 25ـ46.
    • ـــــ و محمدحسين فارياب، 1396، «بررسي تطبيقي سرنوشت انسان پس از مرگ در دين زرتشت و اسلام»، »، معرفت ادیان، ش 30، ص 53ـ74.
    • حاجي‌‌پور، ناديا و مهشيد ميرفخرايي، 1396، «گناهان مرگ ارزان در متون فارسي ميانه»، پژوهشنامه اديان، ش 21، ص 1ـ31.
    • حکمت، علیرضا، 1350، آموزش و پرورش در ایران باستان، تهران، مؤسسة تحقیقات و برنامه‌ريزي.
    • خزاعي، خسرو، 2006م، گاتها، سروده‌هاي اهورائي زرتشت، بروکسل ـ بلژيک، کانون اروپايي براي آموزش جهان‌بيني زرتشت.
    • خنجري، خداداد، 1380، بينش زرتشت، تهران، پژوهنده.
    • خورشيديان، اردشير، 1387، پاسخ به پرسش‌هاي ديني زرتشتيان، تهران، فروهر.
    • دادگي، فرنبغ، 1380، بندهش، ترجمة مهرداد بهار، تهران، توس.
    • دوستخواه، جلیل، 1371، اوستا، تهران، مروارید.
    • راشد محصل، محمدتقي، 1389، گزيده‌هاي زاد اسپرم، تهران، پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي.
    • زنر، آر. سي، 1374، زروان يا معماي زرتشتي‌گري، ترجمة تيمور قادري، تهران، فکر روز.
    • ژينيو، فيليپ، 1372، ارديراف‌نامه، ترجمة ژاله آموزگار، تهران، معين.
    • ساسانفر، آبتين، 1390، اوستاي کهن، تهران، فروهر.
    • سبحاني، جعفر، بي‌‌تا، منشور جاويد، تهران، دارالقرآن الکريم.
    • شاهرخ، کيخسرو، 1388، زرتشت پيامبري که بايد از نو شناخت، چ هفتم، تهران، جامي.
    • شهرزادي، رستم، 1371، زرتشت و آموزش‌هاي او، تهران، فروهر.
    • طباطبائي، سيدمحمدحسين، 1370، آموزش عقايد و دستورهاي ديني، تهران، بنياد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامي.
    • عاشوري، محمدهادي و سيدمحمدكاظم علوي، 1397، «عملکرد فطرت به‌مثابه محرک در فلسفه تاريخ علامه طباطبائي»، حکمت صدرايي، دوره هفتم، ش 1 (13)، ص 107ـ116.
    • فولتس، ريچارد، 1390، گذار معنويت از ايران زمين، ترجمة گروهي از مترجمان، تهران، روان.
    • کريستين سن، آرتور، 1372، ايران در زمان ساسانيان، ترجمة رشيد ياسمي، تهران، دنياي کتاب.
    • کشورخواه، مهديه، 1393، بررسي و مقايسة مفهوم توحيد در قرآن و دين زرتشت، پايان‌نامه كارشناسي ارشد، اردبيل، دانشگاه محقق اردبيلي.
    • مبلغي آباداني، عبدالله، 1387، تاريخ اديان و مذاهب جهان از 35 هزار سال قبل تا اسلام، قم، منطق (سينا).
    • مزداپور، کتايون، 1369، شايست و ناشايست، تهران، مؤسسة مطالعات و تحقيقات فرهنگي.
    • ـــــ ، 1391، «دست‌نوشته‌های اوستا را دریابید»، فروهر، ش 450، ص 10ـ14.
    • ـــــ و همکاران، 1394، اديان و مذاهب در ايران باستان، تهران، سمت.
    • مصباح يزدي، محمدتقي، 1382، کاوش‌ها و چالش‌ها، قم، مؤسسة آموزشى و پژوهشى امام خمينى.
    • ـــــ ، 1384، آموزش عقايد، چ هفدهم، قم، مؤسسة آموزشى و پژوهشى امام خميني.
    • مصلحي، علي، 1401، «نقد و بررسي ادله پيامبري زرتشت در گاهان با تکيه بر هات 29»، معرفت اديان، ش 50، ص 99ـ116.
    • موله، ماريان 1372، ايران باستان، ترجمة ژاله آموزگار، تهران، توس.
    • مهر، فرهنگ، 1374، ديدي نو از ديني کهن، چ هشتم، تهران، جامي.
    • ميرفخرايي، مهشيد، 1392، ترجمة بررسي دينکرد ششم، تهران، پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي.
    • ميستري، خجسته، 1391، سيري در اديان جهان، تهران، ققنوس.
    • هدايت، صادق، 1342، ترجمه زندوهومن يسن، تهران، اميركبير.
    • هينلز، جان راسل، 1371، شناخت اساطير ايران، ترجمة احمد آموزگار و احمد تفضلي، تهران، چشمه.
    • Hinnells, John R., 2005, The Routledge companion to the study of religion, Psychology Press.
    • 273 reads
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    sadegi, Nayereh, Rezaei, ، ناطقی، فائزه. (2026) Analyzing Ashoi Foundations in the Ancient Avesta Authored by Abbas Sasanfar. Ma`rifat-e Adyan, 14(3), 129-146

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Nayereh sadegi; Rezaei؛ فائزه ناطقی."Analyzing Ashoi Foundations in the Ancient Avesta Authored by Abbas Sasanfar". Ma`rifat-e Adyan, 14, 3, 2026, 129-146

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    sadegi, N, Rezaei, ، ناطقی، فائزه.(2026) 'Analyzing Ashoi Foundations in the Ancient Avesta Authored by Abbas Sasanfar', Ma`rifat-e Adyan, 14(3), pp. 129-146

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    sadegi, N, Rezaei, ، ناطقی، فائزه. Analyzing Ashoi Foundations in the Ancient Avesta Authored by Abbas Sasanfar. Ma`rifat-e Adyan, 2026; 14(3): 129-146