بررسي تطبيقي اشتراكات تمثيلي در عرفان هندي و عرفان اسلامي

ضميمهاندازه
7.pdf851.48 کيلو بايت

سال هشتم، شماره دوم، پياپي 30، بهار 1396

حميرا زمردي / دانشيار زبان و ادبيات فارسي دانشگاه تهران                                                                                             

*الهه آبين / دانشجوي دکتري زبان و ادبيات فارسي دانشگاه تهران                                                         abinelahe@ut.ac.ir

دريافت: 20/11/1395 ـ پذيرش: 29/03/1396

چكيده

«تمثيل»، يكي از رايج ترين شيوه هاي انتقال معاني مجرد و انتزاعي در ادب فارسي است كه موضوعات پيچيده و نامحسوس ديني و عرفاني را ساده و قابل فهم مي كند. به كارگيري زبان تمثيل، بهترين و نزديك ترين زبان به فهم و ادراك آدمي است؛ چراکه احوال مربوط به انسان و جهان را در قالبي محدود به حس و تجربه بيان مي كند. اين شيوة ادبي، در ساير متون عرفاني، به ويژه متون عرفاني هندي نيز قابل مشاهده است. بررسي تطبيقي و دوسويه ميان ادب فارسي و ادب هندي، به شناخت دقيق شباهت ها و اشتراكات تمثيلي آنها مي انجامد. بدين منظور، اين پژوهش با سيري در متون عرفاني هندي و متون برجسته عرفاني فارسي، به بررسي تطبيقي هنر تمثيل پرداخته و تمثيلات داستاني مشترك آن دو، مورد نقد و ارزيابي قرار گرفته است. يافته هاي پژوهش، حاكي از اين است كه تمثيلات داستاني در ادب فارسي، علاوه بر مضمون و محتوا، از نظر ساختار و عناصر تشكيل دهندة تمثيل نيز با ادب عرفاني هندي مشابهت دارند و از آن تأثير پذيرفته اند.

كليدواژه ها: عرفان، تمثيل داستاني، تمثيلات هندي، تمثيلات فارسي، اشتراکات تمثيلي.