TY - JOUR ID - 5002892 TI - ردیه‌نویسی و بنیان‌های نظری علم‌الادیان اسلامی؛ مطالعة موردی در ردیه‌های بر مسیحیت JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 16 LA - fa SN - 2008-8116 AU - Saleh , Sayyed Mohammad Hasan AD - استادیار گروه ادیان و عرفان، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران Y1 - 2026 PY - 2026 VL - 17 IS - 3 SP - 105 EP - 127 KW - اسلام KW - ملل و نحل KW - ردیه KW - مسیحیت KW - علم‌الادیان KW - توحید DO - 10.22034/marefateadyan.2026.5002892 AB - ردیه‌نویسى متقابل میان مسلمانان و مسیحیان از قرون نخستین هجرى مهم‌ترین قالب مواجهة ادیان با یکدیگر در قلمرو اسلامی بوده است. این سبک نگارش جزئی از علم ملل و نحل است که درصدد شناخت ادیان و مذاهب مختلف بود. با وجود ‌این سابقة شگرف در میان مسلمانان، امروزه دانش ادیان در محافل دانشگاهی، دانشی صرفاً تجربی همراه با خاستگاهی غیردینی شناخته می‌شود. در ‌این مقاله کوشیده‌ایم با روش توصیفی ـ تحلیلی و مراجعة مستقیم به ردیه‌های موجود نویسندگان مسلمان، به‌ویژه ردیه‌های بر مسیحیت، برخی مبانی و پیش‌فرض‌های نویسندگان مسلمان را که می‌توانند مقدمه‌ساز تدوین دانش ادیان اسلامی باشند، برجسته سازیم. مواردی مانند امکان شناخت یقینی، حجیت معرفت نقلی و عقلی، اختیار و بندگی انسان، سرشت مشترک میان آدمیان، توحید، حجیت و تحریف‌ناپذیری قرآن، و نیز اعتقاد به نبوت و عصمت انبیای الهی از مهم‌ترین پیش‌فرض‌ها و مبانی‌ای هستند که ردیه‌نویسان مسلمان بر آنها تکیه کرده‌اند و می‌توانند زمینه‌ساز ارائة الگوی مطلوب در دانش ادیان اسلامی در برابر دانش ادیان غربی باشد. UR - https://marefateadyan.nashriyat.ir/node/5002892 L1 - https://marefateadyan.nashriyat.ir/sites/marefateadyan.nashriyat.ir/files/article-files/5002892-1791608371.pdf ER -