TY  - JOUR
    ID  - 5002014
    TI  - آیت سیاهی؛ بررسی نقش اهریمن و دیوان در دادِستان مینوی خرد
    JO  - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
    JA  - 16
    LA  - fa
    SN  - 2008-8116
        AU  - Soleimani, Marzieh (Khorshid) 
      AD  - 
          AU  - Montazeri, Seyyed Saeid Reza 
      AD  - دانشیار - گروه ادیان و عرفان، دانشکدگان دانشگاه تهران
          AU  - Farhudi, Mustafa
      AD  - استادیار
        Y1  - 2026
    PY  - 2026
    VL  - 17
    IS  - 1
    SP  - 151
    EP  - 172
  KW  - اهریمن
KW  - دیوپرستی
KW  - مینوی خرد
KW  - صفات رذیله
KW  - دشمنان ناایرانی
    DO  - 10.22034/marefateadyan.2025.5002014
    AB  - دادِستانِ مینوی خرد متنی است دینی و اخلاقی که در آن بسیار از اهریمن و دیوان یاد شده است. در این کتاب، مفهوم «اهریمن» و «دیوان»، به‌عنوان دستیاران و لشکریان اهریمن، در نمودها و قالب‌های چندگانه واکاوی و برای هر نمود مثال‌هایی ارائه شده است. خوانش دقیق این کتاب در پرتو شکل‌گیری معنای متن توسط متون دیگر (بینامتنیّت) و فهم مطالب بین سطور از شکل‌گیری، زیست، خویش‌کاری‌ها و سرنوشت دیوان‌دیو و فرزندان او پرده برمی‌دارد. بر این اساس، در مینوی خرد با چهار دسته از دیوان مواجه می‌شویم و بر همین بنیاد، شیوه‌های پیروی و پرستش آنها و راه‌های رهایی از آنان در اختیار مخاطب قرار می‌گیرد. در این مقاله با تکیه بر شواهد متنی و ارجاع به متون هم‌زمان و هم‌زبان، کوشش شده است که تصویر روشنی از این دیوان و خویش‌کاری‌های آنها به‌دست داده شود و در مورد ارتباط اهریمن و عُمالش با زندگی گیتیانه و جهان پس از مرگ، خطوط واضحی ترسیم گردد. آنچه در پایان به‌عنوان نتیجه پیش روی پژوهشگر قرار می‌گیرد، اثبات وجود مفهومی و مصداقی چهار دسته از دیوان، شناخت راه‌های نفوذ آنان در آدمی و به‌دست دادن راهکارهایی برای رهایی از آنان است.
    UR  - https://marefateadyan.nashriyat.ir/node/5002014
    L1  - https://marefateadyan.nashriyat.ir/sites/marefateadyan.nashriyat.ir/files/article-files/5002014-1785136895.pdf
    ER  -